İlginç bitkiler ve kadın figürleri ile dolu 600 yıllık kitap, içindeki gizemi sadece kendine saklıyor. Yazarı bilinmeyen bu kitaba daha sonra “Voynich El Yazması” ismi verilmiş. Onca yüzyıldan sonra bile filozoflar, matematikçiler ve bilgisayar bilimcileri tam anlamıyla çözemiyor.

Peki, bu 600 yıllık kitap hakkında neler biliyoruz? Karbon tarihleme, 240 sayfasının 15’inci yüzyıldan geldiğini söylüyor. Yale araştırmacıları, kitabın güzel çizimlerinin meyve, fındık, yumurta ve şarap pigmentlerinden yapıldığını ortaya çıkardı.

Bitki uzmanı Dr Edith Sherwood, tasvir edilen garip flora ve faunaların çoğunun çağdaş eşdeğerlerini bulduğunu iddia ediyor. Ancak varlıkları hakkında akademik bir fikir birliğine varılamamış. 2017 yılında verilen bir açıklamada, “Kitap bitki bölümü ile başlıyor ancak kimse ne tür bitkiler olduğundan tam olarak emin değil” deniyor.

Çevrilemeyen 600 yıllık kitap gizemini koruyor
Fotoğraf: Cesar Manso/AFP/Getty Images

Belki de gizli kalmak isteyen biri

Hayvanların ve bitkilerin Ortaçağ çizimlerinin tuhaf görünmesi çok normal. El yazması çizimlerin bugün, 1487’de yaşayan bir kişiye göre bize hada tuhaf görünebilir.

Bir yandan bu kitabın bir tür tıbbi bir metin olabileceğine dair düşünceler var. Nispeten uzaylılar tarafından yazılması kadar heyecan verici değil. 600 yıllık kitap, belki de çok yaramaz şeyler anlatıyordu. Yazar gizli kalmak istedi. Belki de Ortaçağ’da kiliseyi kızdırmak istemeyen biriydi. Eğer bu çağda kiliseyi karşınıza alırsanız ölümcül bir şekilde taşlanabilirdiniz. Başına böyle bir şey gelmesini istemeyen biri ismini gizledi ve bir çeşit kod ile bu kitabı yazdı.

Kutsal Roma İmparatoru 2’inci Rudolph, bu kitabın, 13’üncü yüzyılda ünlü bir simyager olan Roger Bacon tarafından yazılmış olabileceğini düşündü ancak karbon tarihlemesi bu teoriyi çürüttü. 17’inci yüzyılda ise Athanasius Kirher, simyacı Georg Baresch’ten bu gizemi çözmesini istedi. Kircher ise hiç oralı bile olmadı. Kircher’in kendi arkadaşlarından biri kitabı edininceye kadar âlimin kütüphanesinde yıllarca toz altında kaldı. Ardından kitap kayboldu.

600 yıllık kitap ismini tutkulu bir koleksiyoncudan alıyor

1912 yılında da kitap yeniden ortaya çıktı. Roma’da kitapçılık yapan Wilfred M. Voynich tarafından satın alındı. İlginçtir ki Voynich, kitabı çok iyi saklamıştı ama karısı tarafından tekrar açığa çıkarıldı. Bu el yazması, hayatının geri kalanını kitabı deşifre etmeye adayan bu tutkulu koleksiyoncunun adını aldı. En sonunda da 1969’da ünlü bir kitap satıcısı Hans P. Kraus tarafından Yale Üniversitesi’nin Beinecke Nadir Kitap ve El Yazması Kütüphanesine bağışlandı.

2017 yılında, Ortaçağ tarihçisi Nicholos Gibbs, kitabın jinekoloji ile ilgili bir metin olabileceğini öne sürdü ama eleştirmenler iki satır metinle yapılan bir tercümenin yeterli olmayacağını söylediler. 2018 yılında ise bilgisayar bilimcisi Greg Kondrak, yüzlerce dilin varyasyonundan oluşan bir bilgisayar programına işleyerek, el yazmasının antik İbranice kodlu olduğunu ileri sürdü.

Kondrok’a göre ilk satırda, “Papaza, evin adamına, bana ve insanlara önerilerde bulundu” yazıyordu. İlerleyen sayfalar, farmasötik bitkilerin kullanımı hakkındaydı. Tabii bu bilgisayar sürecine birçok yorum ve çalışma yine eklenmeli.

Reddit’teki amatör bir kriptograf, metnin bir kısmını İngilizce olarak şöyle çevirmiş:

“Urinate out of your beautiful aqueduct and when raging, do it again.
Selecting after this hot deceptive beauty and cut off the bush. Like a destructive fire, be afraid of this irate secret, where you live. Science do not treat with contempt… Calm down. Use restraint and strength as you are now an expert. Use force and toil to direct a beautiful lame person to avoid. Open field medical training use Caution of this fire stick.”

Kitabı çözmeyi hedefleyen bir isim de ülkemizden

Çevrilemeyen 600 yıllık kitap gizemini koruyor
Ahmet Ardıç ve oğlu. Fotoğraf: CNN

Ta bu zamana kadar bu 600 yıllık kitap hâlâ bilinmezliğini korurken, Kanada’da yaşayan bir baba oğul da saklı hikâyenin ardındaki gerçekleri çözmeyi kafayı koymuş. Kendilerini Ata Ekibi olarak tanımlayan araştırmacı baba oğul, kitabın yaklaşık 300 kelimesini anlayabildiğini iddia ediyor. Baba Ahmet Ardıç elektrik mühendisi ve bilgisini oğullarına aktaran Türk dilbilimine hevesli bir öğrenci.

Onlardan önce gelen birçok kişi gibi ATA ekibi de metnin bir tıbbi öneriler hazinesi olduğunu iddia ediyor.

Kitabın dijital versiyonuna şuradan ulaşabilirsiniz, belki kimsenin yapamadığını siz yaparsınız.

Kaynak: Messy Nessy Chic